โครงการเงินช่วยเหลือเกษตรกรชาวไร่อ้อยเพื่อซื้อปัจจัยการผลิต

คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบในหลักการโครงการเงินช่วยเหลือเกษตรกรชาวไร่อ้อยเพื่อซื้อปัจจัยการผลิต ตามที่กระทรวงอุตสาหกรรม (อก.) เสนอ โดยให้ อก. (สำนักงานคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทราย) ขอรับจัดสรรงบประมาณตามค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจริง และได้ตรวจสอบความถูกต้องครบถ้วนแล้ว ภายในวงเงินไม่เกิน 6,500 ล้านบาท ทั้งนี้ ให้ใช้จ่ายจากงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2561 งบกลาง รายการเงินสำรองจ่ายเพื่อกรณีฉุกเฉินหรือจำเป็น ที่ กค. อนุมัติให้กันเงินไว้เบิกเหลื่อมปีถึงวันทำการสุดท้ายของเดือนมีนาคม 2562 ตามความเห็นของสำนักงบประมาณ

ทั้งนี้ ให้ดำเนินการให้เป็นไปตามพันธกรณีภายใต้องค์การการค้าโลกอย่างเคร่งครัด และให้กระทรวงอุตสาหกรรมและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องรับความเห็นของกระทรวงการคลังและกระทรวงพาณิชย์ไปพิจารณาดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้องต่อไปด้วย และให้กระทรวงพาณิชย์ร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจัดตั้งกลไกในการติดตามและกำกับดูแลการดำเนินนโยบายของหน่วยงานของรัฐเกี่ยวกับการอุดหนุนสินค้าเกษตรให้เป็นไปตามพันธกรณีและข้อตกลงภายใต้องค์การการค้าโลก

สาระสำคัญของเรื่อง

1. ตามที่คณะรัฐมนตรีได้มีมติเมื่อวันที่ 11 ตุลาคม 2559 เห็นชอบแผนการปรับโครงสร้าง
อุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลทรายทั้งระบบ พ.ศ. 2559-2564 เพื่อเป็นการแก้ไขปัญหาอุตสาหกรรมอ้อยและ
น้ำตาลทรายในระยะยาวได้อย่างยั่งยืน สอดคล้องกับข้อตกลงทางการค้าระหว่างประเทศ และการเพิ่มมูลค่าอ้อยและน้ำตาลทรายของประเทศให้สูงขึ้น ประกอบกับคำสั่งหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติที่ 1/2561 เรื่อง
การแก้ไขกฎหมายเพื่อรองรับการปรับโครงสร้างอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลทรายทั้งระบบ ส่งผลให้ระบบอ้อยและน้ำตาลทรายของไทยเปลี่ยนแปลงไปสู่การค้าเสรีมากขึ้น โดยเฉพาะการยกเลิการกำหนดโควตาน้ำตาล และยกเลิกการกำหนดราคาจำหน่ายน้ำตาลทรายภายในประเทศ รวมถึงการยกเลิกการจ่ายเงินช่วยเหลือเกษตรกรชาวไร่อ้อย (160 บาท /ตันอ้อย) และขณะนี้อยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่านของระบบใหม่ ซึ่งมีระยะเวลาสองปี (ฤดูการผลิตปี 2560/2561 และปี 2561/2562) ซึ่งยังคงต้องดำเนินการเพื่อสร้างความเข้มแข็งให้กับกลไกในการบริหารจัดการระบบอย่างต่อเนื่อง และจากสถานการณ์ปัจจุบันราคาน้ำตาลทรายในตลาดโลกตกต่ำต่อเนื่องมากว่า 2 ปี โดยเฉพาะราคาคาดการณ์อ้อยขั้นต้นในฤดูการผลิต ปี 2561/2562 อยู่ที่ประมาณ 680 บาท/ตันอ้อย ซึ่งต่ำกว่าต้นทุนการผลิตซึ่งอยู่ที่ประมาณ 1,100 บาท/ตันอ้อย ทำให้เกษตรกรได้รับผลกระทบจากทั้งด้านราคาที่ตกต่ำและระบบใหม่สามารถเข้ามาแทรกแซงหรือพยุงราคาได้เหมือนในอดีตที่ผ่านมา

2. กระทรวงอุตสาหกรรมจึงได้จัดทำโครงการเงินช่วยเหลือเกษตรกรชาวไร่อ้อยเพื่อซื้อปัจจัย
การผลิต เพื่อบรรเทาปัญหาความเดือดร้อนเฉพาะหน้าให้กับเกษตรกรชาวไร่อ้อยในช่วงเปลี่ยนผ่านนี้ โดยเฉพาะชาวไร่อ้อยรายเล็กให้สามารถเข้าถึงปัจจัยด้านการผลิตที่จำเป็นอย่างเร่งด่วนโดยเร็ว ทั้งนี้ เพื่อไม่ให้ส่งผลกระทบกับอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลทรายและผู้บริโภคภายในประเทศ สรุปได้ดังนี้

1) วิธีดำเนินงาน จ่ายเงินช่วยเหลือแก่เกษตรกรชาวไร่อ้อยเพื่อนำไปจัดหาปัจจัยการผลิต
ที่จำเป็นซึ่งเป็นเกษตรกรที่ได้ขึ้นทะเบียนเป็นชาวไร่อ้อยกับสำนักงานคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทราย และเป็นคู่สัญญากับโรงงาน หรือมีการส่งอ้อยผ่านหัวหน้ากลุ่มชาวไร่อ้อย จำนวนประมาณ 340,000 ราย ในอัตราตันอ้อยละไม่เกิน 50 บาท รายละไม่เกิน 5,000 ตันอ้อย โดยธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตรจะโอนเงินช่วยเหลือเข้าบัญชีธนาคารของชาวไร่อ้อยคู่สัญญาของแต่ละโรงงานโดยตรง สำหรับหัวหน้ากลุ่มชาวไร่อ้อย จะต้องแสดงบัญชีรายชื่อชาวไร่รายย่อยที่อยู่ในสังกัด พร้อมจำนวนตันอ้อย เพื่อที่ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตรจะได้โอนเงินช่วยเหลือไปยังบัญชีธนาคารของชาวไร่อ้อยรายย่อยดังกล่าวโดยตรง

2) ระยะเวลาดำเนินโครงการ เดือนพฤศจิกายน 2561 – เดือนเมษายน 2562